Sankcje za nieprawidłowości w BDO pochodzą z trzech różnych reżimów. Ta sama kontrola może skończyć się karą administracyjną, grzywną z sądu albo samym pouczeniem — zależnie od tego, co zostanie stwierdzone.
| prowadzenie działalności bez wymaganego wpisu do rejestru BDO | 1 000 – 1 000 000 zł |
| brak ewidencji odpadów, prowadzenie jej nieterminowo albo niezgodnie ze stanem faktycznym | 1 000 – 1 000 000 zł |
| brak numeru rejestrowego na dokumentach | 1 000 – 1 000 000 zł |
| magazynowanie odpadów niezgodnie z przepisami | 1 000 – 1 000 000 zł |
| zbieranie lub przetwarzanie odpadów bez wymaganego zezwolenia | 1 000 – 1 000 000 zł |
Dolna granica wynosi 1 000 zł od nowelizacji z 23 września 2021 r., która obniżyła ją z 5 000 zł. Wysokość ustala się z uwzględnieniem rodzaju i ilości odpadów oraz okoliczności naruszenia.
| niezłożenie sprawozdania, złożenie go po terminie albo nierzetelnie | do 5 000 zł |
| brak informacji o wykonaniu zarządzenia pokontrolnego albo informacja niezgodna z prawdą | areszt, ograniczenie wolności albo grzywna |
Przepis obejmuje nie tylko niezłożenie sprawozdania, ale też złożenie go nieterminowo lub nierzetelnie. W jednej ze spraw sądowych sprawozdanie wpłynęło jeden dzień po terminie — i to wystarczyło, żeby marszałek skierował wniosek o ukaranie do sądu. Sąd odstąpił od wymierzenia kary ze względu na znikomą szkodliwość, ale obwiniony i tak zapłacił koszty postępowania.
Po kontroli WIOŚ może wydać zarządzenie pokontrolne. Usunięcie uchybień to tylko połowa obowiązku — trzeba jeszcze w wyznaczonym terminie zawiadomić inspektorat, że zostały usunięte. Brak tego zawiadomienia jest osobnym wykroczeniem, niezależnie od tego, czy sprawę naprawiono.
| Zawiadomienie | Przy kontroli planowej WIOŚ zawiadamia z wyprzedzeniem: nie wcześniej niż 7 dni i nie później niż 30 dni przed rozpoczęciem. Możesz wnioskować o wcześniejszy termin. |
| Bez zawiadomienia | Kontrole interwencyjne, po zgłoszeniu nieprawidłowości, startują bez uprzedzenia. Upoważnienie można wtedy doręczyć do 3 dni roboczych po rozpoczęciu. |
| Wejście inspektora | Okazuje legitymację i upoważnienie z rodzajem, zakresem, osobami i przewidywanym terminem zakończenia. Poucza o prawach i obowiązkach, wpisuje się do książki kontroli. |
| Czynności | Oględziny miejsc magazynowania, przegląd dokumentów, wgląd do BDO, pobór próbek, przesłuchania z pouczeniem o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania. |
| Protokół | Dwa egzemplarze. Możesz podpisać, podpisać z uwagami albo odmówić podpisu. Odmowa daje 7 dni na pisemne stanowisko, na które WIOŚ musi odpowiedzieć. |
| Zarządzenie pokontrolne | Wyznacza, co usunąć i w jakim terminie — oraz termin na zawiadomienie inspektoratu o wykonaniu. |
| Zaskarżenie | Uwagi do protokołu nie są środkiem zaskarżenia. Zarządzenie pokontrolne skarży się do sądu administracyjnego, a decyzję o karze — odwołaniem do Głównego Inspektora Ochrony Środowiska. |
Podpisanie protokołu „bo tak trzeba". Uwagi wpisane przy podpisie albo złożone w ciągu 7 dni po odmowie trafiają do uzasadnienia zarządzenia i mogą zmienić jego treść. Po tym terminie zostaje już tylko droga sądowa.
Cztery sprawy, od najłagodniejszej. Trzy pochodzą z publicznych komunikatów i raportów WIOŚ, czwarta z kontroli, przy której pomagaliśmy.
| warsztat samochodowy, woj. lubuskie kontrola planowa 2024 |
brak ilości wytworzonych odpadów w kartach ewidencji za 2022 r., brak kart za 2023 r. | odstąpiono od kary, pouczenie |
| warsztat samochodowy, Warszawa kontrola interwencyjna, straż miejska |
złom metalowy magazynowany bezpośrednio na ziemi | mandat 500 zł |
| chemiczna obróbka metali, Gdańsk decyzje z 2022 r. |
brak ewidencji w BDO oraz przetwarzanie odpadów bez wymaganego zezwolenia | 10 000 zł i 250 000 zł plus śledztwo prokuratorskie |
| ziemia z wykopów, powiat kartuski decyzja z 2024 r. |
ewidencja nieodzwierciedlająca rzeczywistego gospodarowania odpadami | 200 000 zł |
Te same przepisy, cztery różne finały. O tym, czy skończy się pouczeniem, czy decyzją na sześć cyfr, decyduje skala naruszenia i to, co da się udokumentować w dniu kontroli.
Kontroluje nie tylko WIOŚ. Drugi przypadek to kontrola interwencyjna straży miejskiej — bez zawiadomienia, zakończona mandatem na miejscu. Zakwestionowano nie ewidencję, tylko sposób magazynowania odpadów. Ten sam dzień, inny organ, inny reżim sankcji.
Źródła spraw publicznych: komunikaty WIOŚ w Gdańsku oraz informacja o działalności WIOŚ w Zielonej Górze za 2024 r.
Zaznacz zdania, które są u Ciebie prawdziwe. Cztery pytania, bez podawania danych.
Niezależnie od wyniku rozpoznanie sprawy jest bezpłatne.
Nie podpisuj protokołu w pośpiechu. Masz trzy możliwości: podpisać, podpisać z uwagami albo odmówić podpisu. Każda jest dopuszczalna i żadna nie jest traktowana jak przyznanie się do czegokolwiek.
Uwagi wpisane przy podpisie trafiają do uzasadnienia zarządzenia pokontrolnego. Jeśli odmówisz podpisu, masz 7 dni na pisemne stanowisko, a WIOŚ musi na nie odpowiedzieć. Po tym terminie zostaje już tylko droga sądowa — a tam kosztuje to nieporównanie więcej.
Zanim odpowiesz, zbierz: wydruki kart ewidencji i kart przekazania z BDO za kontrolowany okres, umowy z odbiorcami odpadów wraz z ich decyzjami, potwierdzenia złożonych sprawozdań.
Jeśli protokół już jest, a termin biegnie — zadzwoń, nie pisz.
Przegląd ewidencji i sprawozdań pod kątem tego, co inspektor sprawdza w pierwszej kolejności. Uzupełnienie braków, póki jest na to czas — zaległe sprawozdania i karty ewidencji da się złożyć.
Przygotowujemy zestawienia i dokumenty w układzie, w jakim żąda ich inspektor. Analizujemy projekt protokołu, przygotowujemy odpowiedź i zgłaszamy uwagi w terminie. Obecność na kontroli na miejscu wyceniamy osobno.
Pilnujemy terminu z zarządzenia pokontrolnego — zarówno na usunięcie uchybień, jak i na zawiadomienie inspektoratu o ich usunięciu. Ten drugi termin jest przeoczany najczęściej i sam w sobie jest wykroczeniem.
Obsługujemy firmy z całej Polski — wszystko dzieje się w systemie BDO, do którego dajesz nam dostęp.
Rozpoznanie sprawy jest bezpłatne. Sprawdzimy, co masz w porządku, czego brakuje i ile czasu zostało na uzupełnienie. Bez zobowiązań.
Od ponad dwudziestu lat jestem związany z branżą gospodarki odpadami. Byłem przewodniczącym zarządu Mazurskiego Związku Międzygminnego - Gospodarka Odpadami, prezesem zarządu Zakładu Unieszkodliwiania Odpadów Komunalnych Spytkowo, dyrektorem Biura Gospodarki Odpadami w Warszawie, menedżerem ds. ochrony środowiska w Egger Biskupiec.
Obecnie jako niezależny ekspert w firmie EkoSupport specjalizuję się w audytach odpadowych i pomocy przedsiębiorstwom w aspektach związanych z Bazą Danych Odpadowych oraz gospodarką odpadami i opakowaniami.
Od 1 000 zł do 1 000 000 zł. Dolna granica obowiązuje od nowelizacji z 23 września 2021 r., która obniżyła ją z 5 000 zł. Karę nakłada Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w drodze decyzji, a jej wysokość ustala z uwzględnieniem rodzaju i ilości odpadów oraz okoliczności naruszenia. Ten sam przedział dotyczy prowadzenia ewidencji nieterminowo albo niezgodnie ze stanem faktycznym.
Przy kontroli planowej tak — zawiadomienie przychodzi nie wcześniej niż 7 dni i nie później niż 30 dni przed rozpoczęciem. Kontrole interwencyjne, podejmowane po zgłoszeniu nieprawidłowości, odbywają się bez uprzedzenia; upoważnienie można wtedy doręczyć do 3 dni roboczych po rozpoczęciu czynności.
Nie. Możesz podpisać, podpisać z uwagami albo odmówić podpisu — żadna z tych możliwości nie jest traktowana jak przyznanie się do naruszenia. Odmowa podpisu daje 7 dni na przedstawienie pisemnego stanowiska, do którego inspektorat musi się odnieść. Uwagi wpisane przy podpisie trafiają do uzasadnienia zarządzenia pokontrolnego.
To dokument, w którym WIOŚ wskazuje, co należy usunąć i w jakim terminie, oraz wyznacza termin na poinformowanie inspektoratu o wykonaniu. Zarządzenie można zaskarżyć skargą do sądu administracyjnego. Same uwagi do protokołu nie są środkiem zaskarżenia. Brak informacji o wykonaniu zarządzenia jest osobnym wykroczeniem.
To osobny reżim niż kara administracyjna. Niezłożenie sprawozdania, a także złożenie go po terminie lub nierzetelnie, jest wykroczeniem zagrożonym grzywną do 5 000 zł, którą orzeka sąd na wniosek marszałka województwa. Spóźnienie liczy się tak samo jak brak — w jednej ze spraw sądowych chodziło o jeden dzień zwłoki.
Czasem tak. W kontroli warsztatu samochodowego w województwie lubuskim inspektorat stwierdził brak kart ewidencji za dwa lata, a mimo to odstąpił od nałożenia kary i poprzestał na pouczeniu. Decyduje o tym jednak organ, nie przedsiębiorca, i nie da się na tym opierać planu. Szybkie uporządkowanie dokumentacji zwiększa szanse, ale ich nie gwarantuje.
Zadzwoń, jeśli masz dodatkowe pytania:
tel: 737 619 656
Napisz, na jakim etapie jest sprawa. Odpowiemy w ciągu jednego dnia roboczego, a jeśli biegnie termin — zadzwoń.
Paweł Lachowicz - EkoSupport
tel: 737 619 656
mail: biuro@ekosupport.pl
Dane kontaktowe nie będą udostępniane innym podmiotom. Zgodę na kontakt można w każdej chwili wycofać, pisząc na biuro@ekosupport.pl